«Հայաստանի շինարարական վերելքը. Պետական հավակնություններ և մասնավոր հատվածի մարտահրավերները»

«Հայաստանի շինարարական վերելքը. Պետական հավակնություններ և մասնավոր հատվածի մարտահրավերները»

Հայաստանի շինարարության ոլորտը շարունակում է մնալ տնտեսության գլխավոր առաջնորդող ճյուղերից մեկը։ 2025 թվականի առաջին ութ ամիսներին իրականացվել է շուրջ 375 մլրդ դրամի շինարարություն, ինչը նախորդ տարվա համեմատ աճել է տպավորիչ 20.4%-ով։

ՀՀ քաղաքաշինության կոմիտեի նախագահ Եղիազար Վարդանյանը նշում է, որ այս աճի հիմքում ընկած են պետական մասշտաբային ծրագրերը։ Մասնավորապես, պետբյուջեի հաշվին իրականացվող շինարարությունն աճել է 25.5%-ով։ Վարդանյանի խոսքով՝ սա ուղիղ հետևանք է «300 դպրոց և 500 մանկապարտեզ» ծրագրի ակտիվ փուլ մտնելուն։ Բացի այդ, նա կարևորում է ոլորտի թվայնացումը. 2025-ից բոլոր շինթույլտվությունները տրամադրվում են բացառապես էլեկտրոնային հարթակի միջոցով, ինչը մեծացրել է թափանցիկությունը և ակտիվացրել մարզերը, հատկապես Կոտայքը, Արարատն ու Արմավիրը։

Թեև թվերը խոստումնալից են, մասնավոր հատվածը նկատում է որոշակի մտահոգիչ միտումներ։ Կառուցապատողների հայկական ասոցիացիայի նախագահ Գուրգեն Գրիգորյանը փաստում է, որ Երևանում նոր մեկնարկող ծրագրերի տեմպերը նվազել են։ Սա պայմանավորված է եկամտային հարկի վերադարձի ծրագրի աստիճանական դադարեցմամբ, ինչի հետևանքով պահանջարկը տեղափոխվել է Երևանամերձ մարզեր և հանգստյան գոտիներ՝ Կոտայք, Արագածոտն և Տավուշ։

Գրիգորյանը շեշտում է, որ շինարարությունն ու հարակից ոլորտներն ապահովում են ՀՆԱ-ի գրեթե 21.5%-ը, և որպեսզի այս լոկոմոտիվը կանգ չառնի, անհրաժեշտ է օրենսդրական կանխատեսելի միջավայր։ Նա զգուշացնում է՝ եթե չորդեգրվի նոր, բիզնեսակենտրոն քաղաքականություն, զանգվածային կառուցապատման տեմպերը կարող են անկում ապրել, ինչը բացասաբար կանդրադառնա ողջ տնտեսության վրա։

Չնայած մասնավոր հատվածի զգուշավորությանը, ոլորտի պատասխանատուները վստահ են, որ ակտիվությունը կպահպանվի նաև հաջորդ տարիներին։ Եղիազար Վարդանյանը վստահեցնում է, որ պետական ծրագրերը դառնալու են է՛լ ավելի մասշտաբային։ Օրակարգում են այնպիսի մեգանախագծեր, ինչպիսիք են Ակադեմիական քաղաքը, մետրոյի Աջափնյակ կայարանը և ենթակառուցվածքների արդիականացումը։

Ավելին, տարածաշրջանային կայունությանն ուղղված քայլերն ու ներդրումային նոր հնարավորությունները լրացուցիչ խթան կհանդիսանան ոլորտի համար։ Քաղաքաշինության կոմիտեի և կառուցապատողների միջև քննարկվում են նաև եկամտային հարկի վերադարձին փոխարինող այլընտրանքային գործիքներ, որոնք թույլ կտան պահպանել շինարարական բումը և երկիրը դարձնել ավելի բարեկարգ ու ժամանակակից։

Աղբյուր

Կապված նյութեր