Կարապետ Հովհաննիսյան. «Երևանը կորցրել է իր գրավչությունը, իսկ շուկան սնուցվում է կեղծ աժիոտաժով»

Հայաստանի անշարժ գույքի շուկայում ստեղծվել է պարադոքսալ իրավիճակ. պաշտոնական թվերը խոսում են աճի մասին, մինչդեռ փորձագետները նախազգուշացնում են տնտեսական «ականի» մասին։ Իրավիճակի շուրջ հեռակա բանավեճ է ծավալվել Կենտրոնական բանկի և ոլորտի անկախ վերլուծաբանների միջև։

ԿԲ տեսակետը. Ակտիվությունը պահպանվում է

ՀՀ Կենտրոնական բանկի նախագահի տեղակալ Արմեն Նուրբեկյանը հայտարարեց, որ շուկայում ակտիվությունը պահպանվում է։ Ըստ ԿԲ զեկույցի՝ միայն հունիս ամսին անշարժ գույքի հետ կապված ավելի քան 20 հազար գործարք է իրականացվել։ Ավելացել են թե՛ հիփոթեքային, թե՛ շինարարական վարկերի ծավալները, իսկ սպառողական վարկերի աճը մասամբ բացատրվում է նոր բնակարանների կահավորման պահանջարկով։

Փորձագիտական հակադարձում. Թվերի հետևում իրականություն չկա

Անշարժ գույքի փորձագետ Կարապետ Հովհաննիսյանը, սակայն, չի կիսում այս լավատեսությունը։ Նրա պնդմամբ՝ ներկայացվող թվերը ներառում են նաև ավտոտնակների, պահեստների և վարձակալության գործարքները, ինչը խեղաթյուրում է իրական պատկերը։

«Եթե ամեն ինչ լավ է, ինչո՞ւ են կառուցապատողները անընդհատ զեղչեր, «սև ուրբաթներ» և նորանոր ցուցահանդեսներ կազմակերպում։ Սա ակնհայտորեն խոսում է այն մասին, որ գնորդ գտնելը դարձել է չափազանց բարդ»,— նշում է Կարապետ Հովհաննիսյանը։

Երևանը՝ որպես անհետաքրքիր քաղաք

Փորձագետը շեշտում է, որ Երևանը կորցնում է իր գրավչությունը՝ աղտոտված օդի, չմաքրվող փողոցների և խայտառակ կառուցապատման պատճառով։ Մարդիկ այլևս չեն ցանկանում հսկայական գումարներ վճարել փոշու և խցանումների մեջ ապրելու համար։ Այսօր շատերն ընտրում են քաղաքից 50 կմ հեռավորության վրա սեփական տուն կառուցելը, որտեղ 1 քմ-ի արժեքը 550-650 դոլար է՝ Երևանի կրկնակի ու եռակի թանկ բնակարանների փոխարեն։

Բանկային համակարգը և եկամտահարկի «օրենքի» հետևանքները

Ըստ Կարապետ Հովհաննիսյանի՝ բանկային համակարգը հայտնվել է բարձր ռիսկային գոտում։ Եկամտահարկի վերադարձի օրենքը մարդկանց մղեց չմտածված գնումների, և այժմ շատերը դարձել են վարկերի «պատանդ»։

• Շենքերի մեծ մասը բնակեցված է ընդամենը 20-30%-ով։

• Բազմաթիվ գույքեր վաճառվում են լիկվիդացիոն գներով։

• Շինհրապարակներում նկատվում է համատարած պասիվություն։

Կառավարման ճգնաժամ

Հովհաննիսյանը մեղադրում է թե՛ իշխանություններին, թե՛ կառուցապատողներին քաղաքի գինը «գցելու» մեջ։ Չլվացվող շինտեխնիկան, փոշին և աղբը Երևանը դարձրել են անհրապույր ներդրողների համար։ Ըստ նրա՝ խնդիրը ոչ թե ժողովրդի, այլ անարդյունավետ կառավարման և սոցիալական պատասխանատվության բացակայության մեջ է։

Եզրակացություն.
Մինչ պաշտոնական մարմինները փորձում են հանրությանը համոզել, որ ամեն ինչ լավ է, իրական շուկան ազդարարում է վտանգավոր լճացման մասին։ Շուկայի վերականգնման համար անհրաժեշտ են ոչ թե «նկարված» թվեր, այլ քաղաքային միջավայրի և տնտեսական քաղաքականության արմատական փոփոխություններ։

Աղբյուր